CHUẨN HÓA DỮ LIỆU Y TẾ: TỪ THÔNG TIN CHÍNH XÁC ĐẾN SỔ SỨC KHỎE ĐIỆN TỬ THEO SUỐT MỖI NGƯỜI DÂN

Chiến dịch tập trung rà soát, làm sạch, làm giàu và chuẩn hóa các cơ sở dữ liệu chuyên ngành y tế, bảo đảm dữ liệu đáp ứng các tiêu chí “Đúng, Đủ, Sạch, Sống, Thống nhất, Dùng chung, Đồng bộ, Xuyên suốt”. Cùng với đó, dữ liệu khám bệnh, chữa bệnh, khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc và các thông tin sức khỏe liên quan được định hướng kết nối, đồng bộ lên Cổng dữ liệu sức khỏe, từng bước hình thành cơ sở dữ liệu sức khỏe cá nhân thống nhất và tạo lập Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID. 

Dữ liệu đúng là điểm khởi đầu của chăm sóc sức khỏe số

Trong lĩnh vực y tế, dữ liệu không chỉ phục vụ thống kê hay quản lý hành chính. Thông tin định danh, nơi cư trú, lịch sử khám bệnh, kết quả khám sức khỏe, dữ liệu sàng lọc và các thông tin liên quan đều có thể trở thành những mắt xích trong quá trình theo dõi sức khỏe của một cá nhân. Khi những thông tin đó được cập nhật đầy đủ và chính xác, việc kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu giữa các khâu có điều kiện thuận lợi hơn, từ đó hỗ trợ tốt hơn cho công tác khám bệnh, chữa bệnh và quản lý sức khỏe. 

Ngược lại, dữ liệu thiếu, sai hoặc trùng lặp có thể làm cho hồ sơ sức khỏe bị chia cắt thành những phần thông tin rời rạc. Vì vậy, yêu cầu “Đúng, Đủ, Sạch, Sống, Thống nhất, Dùng chung, Đồng bộ, Xuyên suốt” cần được nhìn như một chuỗi liên hoàn: dữ liệu phải đúng với thực tế, đủ các trường thông tin cần thiết, được loại bỏ sai lệch, thường xuyên cập nhật khi có biến động, thống nhất giữa các hệ thống và có khả năng sử dụng xuyên suốt trong quá trình quản lý sức khỏe.

Sổ sức khỏe điện tử chỉ có giá trị khi dữ liệu được cập nhật liên tục

Một trong những mục tiêu quan trọng của Chiến dịch là tạo lập và duy trì Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID. Theo kế hoạch, dữ liệu khám bệnh, chữa bệnh, khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc và các dữ liệu sức khỏe liên quan sẽ từng bước được kết nối, đồng bộ để phục vụ quản lý sức khỏe người dân theo vòng đời.

Điểm cốt lõi của Sổ sức khỏe điện tử không nằm ở việc có thêm một tiện ích trên điện thoại, mà ở khả năng tập hợp thông tin sức khỏe theo thời gian. Khi dữ liệu được cập nhật liên tục, người dân có điều kiện hình thành một hồ sơ sức khỏe ngày càng đầy đủ hơn thay vì phải phụ thuộc vào những mảnh thông tin riêng lẻ ở từng lần khám hoặc từng cơ sở. Đây cũng là nền tảng để dữ liệu y tế chuyển từ trạng thái lưu trữ sang phục vụ trực tiếp cho quá trình chăm sóc sức khỏe.

Bởi vậy, việc tạo lập Sổ sức khỏe điện tử không thể tách rời công tác làm sạch dữ liệu. Nếu thông tin định danh chưa chính xác, dữ liệu chưa được đối chiếu hoặc các biến động dân cư chưa được cập nhật, khả năng liên kết thông tin sức khỏe với đúng người dân sẽ bị hạn chế. Làm sạch dữ liệu vì thế chính là bước chuẩn bị để mỗi hồ sơ điện tử có giá trị sử dụng thực chất.

Người dân là một mắt xích quan trọng trong quá trình chuẩn hóa

Chiến dịch không thể đạt hiệu quả nếu chỉ dựa vào việc rà soát từ phía cơ quan quản lý. Người dân là chủ thể nắm rõ nhất những thay đổi liên quan đến thông tin cá nhân, nơi cư trú và các biến động của gia đình, vì vậy sự phối hợp trong quá trình xác minh, bổ sung dữ liệu có ý nghĩa rất quan trọng. 

Khi được cơ quan có thẩm quyền đề nghị rà soát hoặc cập nhật thông tin, người dân cần cung cấp đầy đủ, chính xác căn cước công dân, số định danh cá nhân, địa chỉ cư trú, thông tin trẻ em, thông tin sức khỏe và các dữ liệu liên quan theo yêu cầu. Đối với những trường hợp thông tin định danh còn thiếu hoặc chưa chính xác, việc phối hợp bổ sung, điều chỉnh kịp thời sẽ góp phần hạn chế sai lệch, trùng lặp và giúp thông tin sức khỏe được gắn đúng với từng cá nhân. 

Những biến động như chuyển đi, chuyển đến, khai sinh, khai tử hoặc thay đổi nơi cư trú cũng cần được cập nhật kịp thời. Một cơ sở dữ liệu chỉ thực sự “sống” khi phản ánh đúng tình trạng hiện tại, chứ không chỉ chính xác tại thời điểm ban đầu. Chính sự phối hợp thường xuyên của người dân giúp dữ liệu duy trì được tính cập nhật trong suốt quá trình sử dụng.

Chuyển đổi số y tế phải đi cùng bảo vệ dữ liệu cá nhân

Thông tin sức khỏe là nhóm dữ liệu gắn trực tiếp với mỗi cá nhân, vì vậy việc mở rộng kết nối và khai thác dữ liệu phải đồng thời đặt ra yêu cầu cao về bảo mật. Trong quá trình triển khai Chiến dịch, UBND phường yêu cầu việc rà soát, xác minh, cập nhật và sử dụng dữ liệu phải bảo đảm tính chính xác, khách quan; tuân thủ các quy định về an toàn thông tin, an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân và bí mật thông tin sức khỏe. 

Điều này cho thấy chuyển đổi số y tế không thể chỉ được đánh giá bằng số lượng dữ liệu được thu thập hoặc số hồ sơ được đồng bộ. Một hệ thống chỉ tạo được niềm tin khi thông tin được sử dụng đúng mục đích, đúng thẩm quyền và có cơ chế hạn chế nguy cơ lộ, lọt dữ liệu. Việc phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị vì vậy phải đồng thời đáp ứng hai yêu cầu: dữ liệu đủ để phục vụ quản lý và chăm sóc sức khỏe, nhưng quyền riêng tư của người dân vẫn được bảo đảm.

Hai mốc triển khai cần người dân lưu ý

Theo Kế hoạch của UBND phường Trương Quang Trọng, công tác làm sạch, làm giàu và chuẩn hóa các cơ sở dữ liệu chuyên ngành y tế được triển khai từ tháng 7/2026 đến hết tháng 9/2026. Việc tạo lập, cập nhật và đồng bộ Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID được thực hiện từ tháng 7/2026 đến ngày 15/10/2026. Trong thời gian này, các lực lượng của phường phối hợp rà soát, đối chiếu và xác minh những trường hợp thông tin còn thiếu, chưa chính xác, trùng lặp hoặc có biến động nhưng chưa được cập nhật, đồng thời hướng dẫn người dân hoàn thiện thông tin theo quy định. 

Hai mốc thời gian cho thấy công tác chuẩn hóa dữ liệu và hình thành Sổ sức khỏe điện tử được triển khai song song nhưng có phạm vi công việc khác nhau. Giai đoạn làm sạch dữ liệu tạo nền tảng thông tin, trong khi quá trình cập nhật Sổ sức khỏe điện tử tiếp tục đưa dữ liệu đã được chuẩn hóa vào môi trường sử dụng thực tế. Vì vậy, người dân khi được đề nghị phối hợp nên chủ động kiểm tra và bổ sung thông tin trong thời gian triển khai, tránh để sai lệch kéo dài sang các bước đồng bộ tiếp theo.

Từ dữ liệu sạch đến quản lý sức khỏe liên tục

Ý nghĩa của Chiến dịch không chỉ nằm ở việc hoàn thành một đợt rà soát dữ liệu. Mục tiêu lâu dài hơn là từng bước hình thành một hệ thống thông tin sức khỏe có tính liên tục, trong đó dữ liệu của mỗi người dân được cập nhật, kết nối và sử dụng hiệu quả hơn trong suốt quá trình chăm sóc sức khoẻ.

Khi thông tin định danh chính xác, dữ liệu sức khỏe đầy đủ, các hệ thống được liên thông và người dân chủ động phối hợp cập nhật, Sổ sức khỏe điện tử mới có điều kiện trở thành công cụ thực sự hữu ích. Đồng thời, nếu việc kết nối dữ liệu luôn đi cùng các yêu cầu về bảo mật và sử dụng đúng thẩm quyền, quá trình chuyển đổi số y tế sẽ vừa nâng cao hiệu quả quản lý, vừa bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.

Từ một số định danh được điều chỉnh đúng, một thông tin cư trú được cập nhật kịp thời đến một kết quả khám sức khỏe được đồng bộ chính xác, mỗi dữ liệu nhỏ đều góp phần làm hoàn thiện hồ sơ sức khỏe của từng cá nhân. Đó cũng là nền tảng để dữ liệu y tế ngày càng phục vụ tốt hơn công tác quản lý, chăm sóc và bảo vệ sức khỏe Nhân dân trong môi trường số.

Hồ Phương